در فاصله اين سالهاى طولانى ، دوستان عزيز و صاحب نظرانى متعدد در امر ويرايش و آماده سازى اين كتاب فاخر همكارى داشته‌اند : در گذشته‌هاى دور ، استاد محمد رضا حكيمى ، و در سالهاى بعد ، استاد احمد آرام و آقايان ابراهيم مكلا و محمد حسن تبرائيان . در موارد مختلف ، از نظرات آقاى دكتر عنايت الله رضا نيز سود جسته شد و از ايشان سپاسگزاريم كه مقدمه‌اى روشنگر و فاضلانه در معرفى نويسنده ارجمند و فقيد كتاب مرقوم فرمودند . اما ، در سالهاى اخير ، كار آماده‌سازى نهايى بر عهده آقاى عبد الله شريفى خجسته همكار جوان ما قرار گرفت كه بخصوص در يكسان نگارى نامها و جايها و رفع اشكالهاى متن و كتابنامه اثر ، نهايت دقت را به كار بردند . در اينجا بايد از ايشان و نيز از خانم شكوه ذاكرى ، كه در نسخه پردازى و تدوين نمايه مفصل و دشوار كتاب علاقه‌مندى و مهارت خود را نشان داده‌اند و استاد پرويز اتابكى ، دبير مجموعه ميراث ايران و اسلام كه اين همه با نظارت و پيگيرى ايشان صورت گرفته است ، صميمانه تشكر شود . در كار طرّاحى كتاب ، مثل هميشه بايد از ذوق و دقت و ظرافت همكار هنرمند ديرين ، زنده ياد ، هرمز وحيد ، ياد كنيم كه نفاست اثر مديون ايشان و نيز همكارى همدلانه مسئولان چاپ نوشتار ، بخصوص آقاى على اكبر برومند ، است . سپاسگزار و مديون همه اين خدمتگزاران كتاب و جامعه فرهنگى كشور هستيم و براى همگى از درگاه خداوند بزرگ آرزوى سلامت و توفيق داريم ، و شاكريم كه سرانجام فرصت آن يافتيم كه اين اثر ارزشمند و آموزنده را به شكلى زيبا و نفيس و دقيق به جمع علاقه‌مندان آن عرضه داريم ؛ از خدا جوييم توفيق عمل . علامات اختصارى : 1 . م / - م . / مترجم فارسى / ابو القاسم پاينده 2 . / مترجم عربى / صلاح الدين عثمان 3 . / و . / ويراستار / احمد آرام 4 . / ن . / نسخه پرداز / عبد الله شريفى خجسته 5 . / ب . / ناقد متن عربى / بنت الشاطئ 6 . / * ) / ارجاع به پابرگ 7 . / شماره‌هاى لاتين در متن / ارجاع به كتابنامه لاتين